“DUO-Onderwijs geeft onze projecten een nieuwe boost”

Hoe zorg je dat herdenken niet iets afstandelijks blijft, maar echt gaat leven bij kinderen en jongeren? Met Adopteer een monument laat Nationaal Comité 4 en 5 mei leerlingen zelf een monument adopteren en een herdenking organiseren. Met de keuze voor DUO-Onderwijs als nieuwe samenwerkingspartner kreeg het project dit jaar een nieuwe impuls.

De samenwerking begon twee jaar geleden al, toen Nationaal Comité 4 en 5 mei met DUO-Onderwijs in zee ging voor de onderwijsproducten het 4 en 5 mei Denkboek en 4FREE. “Die overstap was best spannend,” vertelt Hester Wynia, projectleider educatie bij het comité. “We werkten hiervoor al twintig jaar met dezelfde partner. Dat was vertrouwd, maar we voelden ook dat het tijd was voor een frisse blik en nieuwe energie.” 

Toen Hester in contact kwam met DUO-Onderwijs, voelde het als een kans om hun projecten nieuw leven in te blazen. “We hoorden wat zij deden en dachten: dit is een frisse blik waar we naar op zoek zijn. Nieuwe ideeën waar wij zelf nog niet aan hadden gedacht.” Wel voelde de overstap naar een nieuwe partner voor Hester als een sprong in het diepe. “Je laat iets los waarvan je zeker weet dat het goed zit. Onze projecten raken gevoelige onderwerpen die vragen om nuance in de communicatie met scholen. We willen niemand voor het hoofd stoten en alle perspectieven meenemen. Wij hebben daar echt een radar voor en we vinden het belangrijk dat onze partners dat ook hebben.” 

Het vertrouwen kwam sneller dan verwacht. “DUO-Onderwijs pakte de nuance direct op,” zegt Hester. Wat haar vooral opviel, was de proactieve houding. “We hoefden niet meer alles voor te kauwen. Er werd echt met ons meegedacht.” Die klantgerichte aanpak maakte volgens haar een groot verschil. “Het team kwam met nieuwe ideeën voor campagnes en dacht vooruit. Dat gaf onze projecten een nieuwe boost.” 

Dat werd misschien wel het duidelijkst bij Adopteer een monument. Daar lag een concrete uitdaging: het herdenkingspakket. Jarenlang bestond dat uit onder andere een bloemenbon waarmee scholen een krans of boeket bij de bloemist konden bestellen. “Vanwege de kosten konden we maar duizend scholen bereiken,” legt Hester uit. “Terwijl het aantal monumenten in ons land groeit; we gaan nu al richting de vijfduizend. We wilden dus meer scholen betrekken en af van ‘wie het eerst komt, die het eerst maalt’.” 

DUO-Onderwijs ging aan de slag en kwam met een nieuw herdenkingspakket. “We namen een risico”, zegt Hester. “Scholen waren gewend aan die bloemenbon. Hoe zouden ze gaan reageren als die niet meer in het pakket zat? Maar DUO-Onderwijs ging niet over een nacht ijs. Ze pakten het grondig aan, ontwikkelden een nieuw format en testten dat uitgebreid via hun klankbordgroepen bij de doelgroep.”  

Het resultaat is een compleet nieuw herdenkingspakket. In plaats van de bloemenbon krijgen scholen nu een krans om zelf te versieren, speldjes en kaartjes om een boodschap op te schrijven “Er is zó goed over nagedacht,” zegt Hester. “Ze staken er veel tijd, energie en betrokkenheid in. Het team verdiepte zich in de materie, onderzocht nauwkeurig hoe zo’n krans eruit moest zien en oefende samen met verschillende samenstellingen en materialen.” Uiteindelijk bleek een krans op basis van stro de beste keuze. “Daar kun je alle kanten mee op; van echte bloemen tot papieren varianten. Ook bedacht het team de kaartjes waarop leerlingen mogen schrijven waarom ze herdenken. Dat maakt het pakket persoonlijk en betekenisvol.” 

Sinds de samenwerking groeide de oplage van het Denkboek 4 en 5 mei, een educatief werkboek voor kinderen uit groep 7 en 8 met zo’n 25.000 exemplaren. Ook bij Adopteer een monument zijn de resultaten zichtbaar.

“We verspreiden meer herdenkingspakketten dan eerder. Dit jaar is ons doel 1.400 en uiteindelijk willen we richting de 2.000.” De belangrijkste reden voor dit succes? “Toegang tot het onderwijsveld”, zegt Hester. “DUO-Onderwijs heeft jarenlange ervaring en doet enorm veel onderzoek. Zij weten echt hoe ze scholen moeten bereiken.”

De impact ziet ze terug in de praktijk. Zo was ze onlangs aanwezig bij een herdenking bij het Anne Frank-beeld op het Janskerkhof. “Leerlingen hadden hun eigen kransen gemaakt. De school had voor de zekerheid ook een bloemstuk besteld bij de bloemist, maar dat was totaal overbodig.” Ze glimlacht. “Die kinderen stonden daar te glunderen met hun eigen werk, ze vergeleken het met elkaar, waren zó trots. Dat maakt echt impact. Veel meer dan een gekocht bloemstuk.” Een andere school organiseerde een herdenking bij het homomonument in Amsterdam. “Ook daar stonden de leerlingen met een grote glimlach. Ze waren zo trots en kregen zelfs applaus toen ze hun krans neerlegden. Dat gebeurt eigenlijk nooit bij een herdenking.”

Voor Hester zit daar de kern van het project. “Het zijn die kleine momenten die het waardevol maken,” zegt ze. “Het zijn soms lastige thema’s om in de klas te behandelen, maar juist daarom zijn gesprekken erover belangrijk,” benadrukt ze. “Het is essentieel dat jongere generaties stilstaan bij wat er is gebeurd en nadenken over de wereld van nu. Met DUO-Onderwijs als partner lukt het nog beter om die gesprekken op gang te brengen.” 

Hester Wynia is projectleider educatie bij Nationaal Comité 4 en 5 mei dat de nationale activiteiten op 4 en 5 mei, educatieve projecten, publiekscampagnes en toegepast onderzoek verzorgt.  

Wil je meer weten over Adopteer een monument? Bekijk dan deze pagina.
Wil je meer weten over onze aanpak en onderzoeken? Je leest er meer over op deze pagina.